WEBVTT

1
00:00:00.520 --> 00:00:05.120
PAS en ouderverstoting, wanneer professionele framing een kind zijn
ouder laat verliezen.

2
00:00:05.680 --> 00:00:08.520
Datum: 6 juli 2026.

3
00:00:09.380 --> 00:00:13.760
Door Alexander Groenheide, voorzitter Stichting De Kamer van Sociale
Waarden.

4
00:00:14.420 --> 00:00:18.560
Er zijn woorden die in een dossier klein lijken, maar in het leven van
een kind groot worden.

5
00:00:19.660 --> 00:00:21.460
Onveilig. Dwingend.

6
00:00:22.420 --> 00:00:24.820
Claimend, niet in het belang van het kind.

7
00:00:25.980 --> 00:00:27.760
Het kind wil zelf geen contact.

8
00:00:27.761 --> 00:00:29.760
Op papier zijn het zinnen.

9
00:00:30.440 --> 00:00:32.720
In de werkelijkheid kunnen het deuren zijn die dichtgaan.

10
00:00:33.400 --> 00:00:36.120
Dit blog gaat over PAS, Parental Alienation Syndrome.

11
00:00:36.940 --> 00:00:40.260
In het Nederlands wordt dat vaak vertaald als ouderverstotingssyndroom.

12
00:00:41.020 --> 00:00:45.080
Toch gebruiken we in Nederland vaker woorden als ouderverstoting,
oudervervreemding.

13
00:00:45.540 --> 00:00:48.120
ouderonthechting of contactverlies tussen kind en ouder.

14
00:00:48.720 --> 00:00:50.060
Dat onderscheid is belangrijk.

15
00:00:51.340 --> 00:00:53.040
PAS als syndroom is omstreden.

16
00:00:53.041 --> 00:00:57.960
De Wereldgezondheidsorganisatie heeft Parental Alienation niet als
aparte.

17
00:00:57.961 --> 00:01:00.340
zorgdiagnose opgenomen in ICD-11.

18
00:01:00.980 --> 00:01:05.240
De American Psychological Association wijst erop dat er geen breed
gestandardiseerde.

19
00:01:05.241 --> 00:01:10.100
diagnostische criteria zijn waarmee PAS eenvoudig als klinisch syndroom
kan worden vastgesteld.

20
00:01:11.420 --> 00:01:14.360
Maar daaruit mag niet de verkeerde conclusie worden getrokken.

21
00:01:15.000 --> 00:01:20.120
Dat PAS als diagnose omstreden is, betekent niet dat ouderverstoting als
relationeel.

22
00:01:20.121 --> 00:01:24.780
patroon niet bestaat. En dat ouderverstoting bestaat, betekent niet dat
iedere.

23
00:01:24.781 --> 00:01:27.380
contactweigering van een kind meteen ouderverstoting is.

24
00:01:28.100 --> 00:01:30.700
Precies daar ligt de professionele opdracht.

25
00:01:31.500 --> 00:01:34.220
Niet labelen. Niet wegkijken.

26
00:01:35.560 --> 00:01:36.960
Niet automatisch geloven.

27
00:01:38.080 --> 00:01:39.640
Niet automatisch ontkennen.

28
00:01:40.440 --> 00:01:41.780
Maar zorgvuldig onderzoeken.

29
00:01:42.920 --> 00:01:47.100
Een kind dat zegt ik wil mijn vader niet meer zien, of ik wil mijn
moeder niet meer zien, kan.

30
00:01:47.101 --> 00:01:48.580
vanuit eigen ervaring spreken.

31
00:01:49.320 --> 00:01:50.580
Misschien is er geweld geweest.

32
00:01:51.700 --> 00:01:52.840
Misschien is er angst.

33
00:01:53.820 --> 00:01:57.640
Misschien is er verwaarlozing. Misschien is contact werkelijk
schadelijk.

34
00:01:58.760 --> 00:02:01.460
Maar een kind kan ook spreken vanuit loyaliteitsdruk.

35
00:02:02.580 --> 00:02:05.220
Vanuit angst om de verzorgende ouder pijn te doen.

36
00:02:06.140 --> 00:02:07.900
Vanuit jarenlang herhaalde verhalen.

37
00:02:09.060 --> 00:02:13.700
Vanuit subtiele afkeuring. Vanuit een gezinscultuur waarin liefde voor
de ene ouder voelt als.

38
00:02:13.701 --> 00:02:18.380
verraad aan de andere. Dan klinkt de kindstem helder, maar is zij niet
vrij.

39
00:02:18.381 --> 00:02:23.040
In de professionele zorg rond kinderen moet die mogelijkheid serieus
genomen worden.

40
00:02:23.740 --> 00:02:28.900
Zeker wanneer Veilig Thuis, wijkteams, jeugdhulp, gecertificeerde
instellingen of de Raad voor.

41
00:02:28.901 --> 00:02:30.360
de Kinderbescherming betrokken raken.

42
00:02:30.960 --> 00:02:32.840
Want in die keten wordt taal machtig.

43
00:02:33.600 --> 00:02:35.820
Een melding is nooit alleen informatie.

44
00:02:36.780 --> 00:02:42.160
Een melding is ook framing. Zij geeft richting aan wat daarna gezien,
gevraagd, genoteerd.

45
00:02:42.161 --> 00:02:46.760
en gewogen wordt. Wie als eerste meldt, levert vaak de eerste woorden.

46
00:02:46.761 --> 00:02:49.260
En eerste woorden zijn gevaarlijk sterk.

47
00:02:50.580 --> 00:02:55.700
Als een ouder zegt dat de andere ouder onveilig, manipulatief, agressief
of instabiel is.

48
00:02:56.300 --> 00:03:00.820
moet dat onderzocht worden. Maar het moet niet te vroeg als vaststaand
vertrekpunt in het.

49
00:03:00.821 --> 00:03:04.780
dossier gaan leven. Want zodra een interpretatie als feit doorreist.

50
00:03:05.740 --> 00:03:07.220
verandert het onderzoek van karakter.

51
00:03:07.900 --> 00:03:10.880
Dan gaat het dossier niet meer zoeken naar wat er werkelijk gebeurt.

52
00:03:11.440 --> 00:03:14.620
Dan gaat het dossier bevestigen hoe het begonnen is.

53
00:03:14.621 --> 00:03:16.920
Daar ontstaat een systeemfout.

54
00:03:18.080 --> 00:03:21.700
Veilig Thuis werkt vanuit de meldcode huiselijk geweld en
kindermishandeling.

55
00:03:22.440 --> 00:03:23.760
Die meldcode is belangrijk.

56
00:03:24.680 --> 00:03:29.720
Zij helpt professionals om signalen in kaart te brengen, overleg te
voeren, met betrokkenen te.

57
00:03:29.721 --> 00:03:33.740
spreken, ernst te wegen en te beslissen of hulp of melding nodig is.

58
00:03:34.480 --> 00:03:37.620
Maar juist bij complexe scheidingen is extra voorzichtigheid nodig.

59
00:03:38.340 --> 00:03:41.600
Een melding kan waar zijn. Een melding kan halfwaar zijn.

60
00:03:42.220 --> 00:03:43.500
Een melding kan angstig zijn.

61
00:03:44.340 --> 00:03:46.280
Een melding kan strategisch zijn.

62
00:03:47.520 --> 00:03:51.660
Een melding kan voortkomen uit echte bescherming, maar ook uit
relationele uitsluiting.

63
00:03:52.400 --> 00:03:57.420
Daarom moet het dossier steeds onderscheid maken tussen feit, zorg,
interpretatie en.

64
00:03:57.421 --> 00:03:59.120
conclusie. Een feit is.

65
00:04:00.000 --> 00:04:01.220
Wat is concreet waargenomen?

66
00:04:01.920 --> 00:04:05.160
Een zorg is. Waarom roept dit veiligheidsvragen op?

67
00:04:05.780 --> 00:04:07.000
Een interpretatie is.

68
00:04:07.900 --> 00:04:09.600
Welke betekenis geeft iemand eraan?

69
00:04:10.160 --> 00:04:14.580
Een conclusie is. Wat mag op basis daarvan professioneel worden
besloten?

70
00:04:15.320 --> 00:04:19.320
Wanneer die lagen door elkaar lopen, ontstaat professionele framing.

71
00:04:20.000 --> 00:04:22.260
Dan wordt de ouder die contact zoekt al snel eisend.

72
00:04:22.720 --> 00:04:25.520
De ouder die verdriet toont wordt emotioneel instabiel.

73
00:04:26.240 --> 00:04:29.140
De ouder die fouten in het dossier corrigeert wordt strijdend.

74
00:04:29.900 --> 00:04:32.840
De ouder die vraagt om hoor en wederhoor wordt niet coöperatief.

75
00:04:33.540 --> 00:04:35.840
En de ouder die contact belemmert krijgt soms rust.

76
00:04:36.700 --> 00:04:39.680
Tijd en regie. Dat is geen neutrale zorg meer.

77
00:04:40.500 --> 00:04:43.700
Dat is relationele macht via professionele taal.

78
00:04:44.560 --> 00:04:47.780
De kern van ouderverstoting is dat een kind innerlijk klem komt te
zitten.

79
00:04:48.620 --> 00:04:51.800
Niet altijd zichtbaar. Niet altijd hard uitgesproken.

80
00:04:52.580 --> 00:04:53.740
Soms juist heel stil.

81
00:04:54.840 --> 00:04:58.940
Het kind leert. Als ik van de ene ouder houd, kwets ik de andere.

82
00:04:59.560 --> 00:05:02.920
Het kind leert. Als ik twijfel, wordt het thuis onveilig.

83
00:05:03.900 --> 00:05:08.240
Het kind leert. Als ik positieve herinneringen heb, moet ik die
verbergen.

84
00:05:08.241 --> 00:05:09.580
Het kind leert.

85
00:05:10.400 --> 00:05:12.480
Liefde is niet vrij, maar partijgebonden.

86
00:05:13.200 --> 00:05:15.180
Dat is geen gewoon omgangsprobleem.

87
00:05:16.120 --> 00:05:19.840
Dat raakt identiteit, hechting, waarheid en ontwikkeling.

88
00:05:20.520 --> 00:05:23.940
Tegelijk moet iedere serieuze analyse een harde grens trekken.

89
00:05:24.800 --> 00:05:28.880
Ouderverstoting mag nooit worden gebruikt om echte onveiligheid weg te
poetsen.

90
00:05:29.760 --> 00:05:34.200
Wanneer er sprake is van mishandeling, misbruik, intieme terreur,
bedreiging, stalking.

91
00:05:34.620 --> 00:05:37.720
psychisch geweld of ernstige verwaarlozing, moet bescherming voorop
staan.

92
00:05:38.880 --> 00:05:42.720
Daarom is een goede professionele aanpak nooit blind pro-contact.

93
00:05:43.460 --> 00:05:45.500
Zij is ook nooit blind anti-contact.

94
00:05:46.460 --> 00:05:49.940
Zij is waarheidsgericht, kindgericht en veiligheidsgericht.

95
00:05:50.880 --> 00:05:53.880
De vraag is niet, heeft deze ouder recht op omgang?

96
00:05:54.680 --> 00:05:59.740
De vraag is, wat heeft dit kind nodig om veilig, vrij en zonder
loyaliteitsdwang te kunnen.

97
00:05:59.741 --> 00:06:04.960
opgroeien? Artikel 1, 247 van het Burgerlijk Wetboek is daarbij
belangrijk.

98
00:06:05.640 --> 00:06:08.720
Ouders hebben niet alleen rechten, maar ook plichten.

99
00:06:09.400 --> 00:06:14.220
Ouderlijk gezag omvat verzorging, opvoeding, veiligheid en het
bevorderen van de ontwikkeling.

100
00:06:14.221 --> 00:06:15.640
van de persoonlijkheid van het kind.

101
00:06:16.400 --> 00:06:20.580
Daar hoort ook bij dat een ouder de ontwikkeling van de band met de
andere ouder bevordert.

102
00:06:21.160 --> 00:06:24.180
Dat betekent niet dat een kind altijd contact moet hebben.

103
00:06:25.040 --> 00:06:28.860
Het betekent wel dat contactverlies niet gemakzuchtig normaal gemaakt
mag worden.

104
00:06:29.520 --> 00:06:31.240
Ook het Kinderrechtenverdrag is helder.

105
00:06:32.100 --> 00:06:36.780
Een kind dat van een ouder gescheiden leeft, heeft recht op regelmatig
persoonlijk contact met.

106
00:06:36.781 --> 00:06:40.080
beide ouders, tenzij dat strijdig is met het belang van het kind.

107
00:06:40.720 --> 00:06:43.440
De uitzondering is dus veiligheid en belang van het kind.

108
00:06:44.660 --> 00:06:47.260
Niet boosheid. Niet wraak.

109
00:06:48.660 --> 00:06:49.500
Niet dossiergemak.

110
00:06:50.640 --> 00:06:52.560
Niet professionele handelingsverlegenheid.

111
00:06:53.760 --> 00:06:58.220
Niet de emotionele behoefte van een ouder om de andere ouder uit het
leven van het kind te.

112
00:06:58.221 --> 00:07:01.440
schrijven. Wat zou professionele zorg dan moeten doen?

113
00:07:02.120 --> 00:07:04.880
1. Werk met meerdere hypothesen.

114
00:07:05.960 --> 00:07:09.800
Contactweigering kan voortkomen uit echte onveiligheid, maar ook uit
loyaliteitsdruk.

115
00:07:10.080 --> 00:07:12.060
beïnvloeding, overbelasting, angst.

116
00:07:12.280 --> 00:07:16.300
Volwassen conflicttaal of gewone boosheid is uitgegroeid tot absolute
afwijzing.

117
00:07:17.000 --> 00:07:20.420
2. Hoor beide ouders vroegtijdig en gelijkwaardig.

118
00:07:21.040 --> 00:07:23.860
Niet PAS nadat het eerste frame al in beton staat.

119
00:07:23.861 --> 00:07:28.280
3. Vraag bij ieder zwaar woord om concrete onderbouwing.

120
00:07:29.020 --> 00:07:30.640
Wat is er gezien? Wanneer?

121
00:07:30.940 --> 00:07:32.480
Door wie? In welke context?

122
00:07:33.300 --> 00:07:34.720
Is er tegeninformatie?

123
00:07:35.540 --> 00:07:37.200
Is het kind vrij genoeg bevraagd?

124
00:07:37.820 --> 00:07:41.880
4. Onderzoek contactbevorderend en contactbelemmerend gedrag.

125
00:07:42.600 --> 00:07:43.900
Worden berichten doorgelaten?

126
00:07:45.000 --> 00:07:48.060
Mag het kind positief spreken over de andere ouder?

127
00:07:48.780 --> 00:07:52.960
Worden cadeaus, foto's, telefoontjes en herinneringen toegestaan?

128
00:07:52.961 --> 00:07:57.240
Wordt de andere ouder menselijk besproken of moreel vernietigd?

129
00:07:57.241 --> 00:08:00.720
5. Bescherm het kind tegen volwassen taal.

130
00:08:01.300 --> 00:08:05.720
Wanneer een kind spreekt alsof het een juridisch dossier heeft gelezen,
moet de professional.

131
00:08:05.721 --> 00:08:08.320
niet direct concluderen dat het kind autonoom spreekt.

132
00:08:09.020 --> 00:08:13.060
De juiste vraag is, wat heb jij zelf meegemaakt waardoor jij dit zo
voelt?

133
00:08:13.740 --> 00:08:15.440
6. Bewaak tijd.

134
00:08:16.040 --> 00:08:18.180
Bij ouderverstoting is tijd geen neutrale factor.

135
00:08:18.920 --> 00:08:21.360
Iedere maand zonder contact maakt herstel moeilijker.

136
00:08:21.361 --> 00:08:26.160
Elke verjaardag, vakantie en schoolgebeurtenis zonder de ouder bevestigt
een nieuwe.

137
00:08:26.161 --> 00:08:27.860
werkelijkheid. 7.

138
00:08:29.000 --> 00:08:30.500
Audit de taal van het dossier.

139
00:08:31.220 --> 00:08:34.080
Niet alleen achteraf, maar tijdens het traject.

140
00:08:34.940 --> 00:08:38.539
Welke woorden zijn feiten? Welke woorden zijn interpretaties?

141
00:08:39.320 --> 00:08:42.059
Welke woorden beschadigen al voordat ze bewezen zijn?

142
00:08:42.900 --> 00:08:47.680
De samenleving moet leren dat kinderen niet alleen beschadigd raken door
geweld, maar ook door.

143
00:08:47.681 --> 00:08:49.300
het verlies van relationele vrijheid.

144
00:08:49.301 --> 00:08:51.900
Een kind mag van beide ouders houden.

145
00:08:53.000 --> 00:08:53.980
Een kind mag twijfelen.

146
00:08:55.240 --> 00:08:56.140
Een kind mag missen.

147
00:08:57.320 --> 00:08:59.600
Een kind mag boos zijn zonder te hoeven breken.

148
00:09:00.620 --> 00:09:04.160
Een kind mag veilig zijn zonder dat liefde wordt gecriminaliseerd.

149
00:09:05.080 --> 00:09:08.620
Een kind mag beschermd worden zonder dat een ouder onterecht wordt
uitgewist.

150
00:09:09.400 --> 00:09:13.280
Daarom moet professionele zorg rond kinderen een anti-framinghouding
ontwikkelen.

151
00:09:14.100 --> 00:09:15.940
Niet omdat vaders altijd gelijk hebben.

152
00:09:16.760 --> 00:09:18.740
Niet omdat moeders altijd gelijk hebben.

153
00:09:20.020 --> 00:09:21.960
Niet omdat professionals kwaadwillend zijn.

154
00:09:23.060 --> 00:09:27.620
Maar omdat kinderen recht hebben op waarheid, veiligheid en liefde die
niet door volwassen.

155
00:09:27.621 --> 00:09:28.820
strijd wordt geconfisqueerd.

156
00:09:29.480 --> 00:09:32.800
De vraag die in ieder dossier zou moeten staan, is eenvoudig.

157
00:09:33.380 --> 00:09:35.200
Horen wij hier de vrije stem van het kind?

158
00:09:35.960 --> 00:09:39.520
Of horen wij de echo van een strijd die het kind nooit had mogen dragen?

159
00:09:40.240 --> 00:09:43.980
PAS als die vraag eerlijk wordt gesteld, kan zorg werkelijk bescherming
worden.

160
00:09:43.981 --> 00:09:46.880
Bronnen en referenties bij dit blog.

161
00:09:47.660 --> 00:09:51.080
Voor dit blog is bewust gekozen voor een brede bronnenbasis.

162
00:09:52.000 --> 00:09:56.840
Het onderwerp PAS, ouderverstoting en oudervervreemding is
wetenschappelijk, juridisch en.

163
00:09:56.841 --> 00:10:02.300
maatschappelijk gevoelig. Daarom is het belangrijk om niet vanuit één
kamp, één belang of één.

164
00:10:02.301 --> 00:10:07.300
diagnose te spreken. De eerste groep bronnen bestaat uit
wetenschappelijke publicaties over.

165
00:10:07.301 --> 00:10:09.940
Parental Alienation en oudervervreemdend gedrag.

166
00:10:09.941 --> 00:10:15.000
Harman, Kruk en Hines beschrijven oudervervreemdend gedrag als een vorm
van relationeel en.

167
00:10:15.001 --> 00:10:20.180
familiaal geweld. Saini, Johnston, Fidler en Bala geven een overzicht
van.

168
00:10:20.181 --> 00:10:24.620
empirische studies en laten tegelijk zien dat onderzoek naar alienation
methodologisch.

169
00:10:24.621 --> 00:10:25.980
voorzichtig moet worden gelezen.

170
00:10:26.760 --> 00:10:31.260
Warshak beschrijft denkfouten die beslissingen in rechtspraak en
therapie kunnen beïnvloeden.

171
00:10:32.000 --> 00:10:36.660
Marques, Narciso en Ferreira brengen het empirische onderzoeksveld in
kaart.

172
00:10:36.661 --> 00:10:41.820
Meier en collega's vormen een noodzakelijke kritische tegenbron omdat
zij waarschuwen voor het.

173
00:10:41.821 --> 00:10:46.740
risico dat ouderverstoting als argument kan worden gebruikt om echte
signalen van misbruik of.

174
00:10:46.741 --> 00:10:48.100
partnergeweld te ondermijnen.

175
00:10:48.800 --> 00:10:52.440
De tweede groep bronnen bestaat uit maatschappelijke en journalistieke
bronnen.

176
00:10:53.280 --> 00:10:58.600
NPO Radio 1 laat zien dat complexe scheidingen voor ouders, kinderen,
rechtspraak en jeugdhulp.

177
00:10:58.601 --> 00:11:00.460
een hardnekkig maatschappelijk probleem blijven.

178
00:11:00.461 --> 00:11:05.740
Stichting Vaderkenniscentrum geeft via concrete ervaringsverhalen
woorden aan levend verlies.

179
00:11:05.741 --> 00:11:08.080
bij ouders die langdurig buitengesloten raken.

180
00:11:08.780 --> 00:11:13.380
Zulke bronnen zijn geen wetenschappelijk bewijs voor een specifieke
zaak, maar zij tonen wel de.

181
00:11:13.381 --> 00:11:16.640
menselijke en maatschappelijke schade van langdurig contactverlies.

182
00:11:17.420 --> 00:11:21.620
De derde groep bronnen bestaat uit juridische, beleidsmatige en
institutionele bronnen.

183
00:11:22.300 --> 00:11:26.760
De Wereldgezondheidsorganisatie maakt duidelijk dat parental alienation
niet als zelfstandige.

184
00:11:26.761 --> 00:11:28.920
ICD-11-zorgdiagnose is opgenomen.

185
00:11:28.921 --> 00:11:33.940
De American Psychological Association dictionary benoemt dat PAS geen
gestandardiseerde.

186
00:11:33.941 --> 00:11:35.500
diagnostische criteria kent.

187
00:11:36.200 --> 00:11:41.040
De richtlijn Scheiding voor Jeugdhulp en Jeugdbescherming en de aanpak
bij complexe scheidingen.

188
00:11:41.041 --> 00:11:45.200
van Jeugdzorg Nederland zijn belangrijk voor de Nederlandse
professionele context.

189
00:11:45.880 --> 00:11:51.120
De meldcode van de Rijksoverheid en de uitleg van Veilig Thuis Laten
zien hoe signalen van.

190
00:11:51.121 --> 00:11:54.740
huiselijk geweld en kindermishandeling professioneel moeten worden
gewogen.

191
00:11:55.860 --> 00:11:56.760
Artikel 1.

192
00:11:57.900 --> 00:12:02.420
247 van het Burgerlijk Wetboek en artikel 9 van het Kinderrechtenverdrag
geven het juridische.

193
00:12:02.421 --> 00:12:07.600
fundament. Kinderen hebben recht op veiligheid, ontwikkeling en contact
met beide ouders.

194
00:12:08.400 --> 00:12:10.480
tenzij dat contact strijdig is met hun belang.

195
00:12:11.180 --> 00:12:13.200
Samen maken deze bronnen één ding duidelijk.

196
00:12:14.000 --> 00:12:15.460
Dit onderwerp vraagt om nuance.

197
00:12:16.140 --> 00:12:19.220
PAS mag niet lichtvaardig als diagnose worden gebruikt.

198
00:12:20.200 --> 00:12:23.960
Ouderverstoting mag niet worden genegeerd als relationeel patroon.

199
00:12:23.961 --> 00:12:26.960
Echte onveiligheid mag nooit worden weggepoetst.

200
00:12:28.320 --> 00:12:34.700
Een professionele framing mag nooit de plaats innemen van zorgvuldige
feitenvinding, hoor en wederhoor en kindgerichte bescherming.